Lạm phát tại Nhật Bản trong đầu năm 2026 tiếp tục xu hướng giảm tốc, phản ánh áp lực giá cả đang dần hạ nhiệt sau giai đoạn tăng mạnh trước đó. Theo số liệu do Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản công bố ngày 20/2, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) lõi trong tháng 1/2026 chỉ tăng 2,0% so với cùng kỳ năm trước, đánh dấu mức tăng chậm nhất trong vòng hai năm. CPI lõi là chỉ số loại trừ giá thực phẩm tươi sống vốn biến động mạnh, được xem là thước đo quan trọng về xu hướng lạm phát cơ bản. Mức tăng này thấp hơn so với con số 2,4% ghi nhận trong tháng 12/2025, cho thấy đà tăng giá đang giảm dần. Lần gần nhất CPI lõi ở mức 2,0% là vào tháng 1/2024, trước khi lạm phát tăng mạnh trở lại và đạt mức trung bình 3,1% trong năm 2025, chủ yếu do giá gạo và các mặt hàng thực phẩm leo thang.
Sự giảm tốc của lạm phát chủ yếu xuất phát từ các yếu tố chính sách và biến động chi phí năng lượng. Việc bãi bỏ thuế xăng dầu tạm thời đã góp phần đáng kể vào việc kìm hãm đà tăng giá chung, qua đó làm giảm áp lực lên chỉ số giá tiêu dùng. Ngoài ra, đà tăng của giá thực phẩm cũng có dấu hiệu chững lại so với các tháng trước. CPI “lõi của lõi”, tức chỉ số loại trừ cả chi phí năng lượng và thực phẩm tươi sống, tăng 2,6% so với cùng kỳ năm trước. Đây là chỉ số phản ánh xu hướng giá cả mang tính nền tảng hơn. Trong khi đó, giá thực phẩm (không bao gồm hàng tươi sống) tăng 6,2%, thấp hơn mức tăng 6,7% của tháng trước. Tuy vậy, giá một số mặt hàng thiết yếu vẫn duy trì mức tăng cao, đặc biệt là gạo với mức tăng lên tới 27,9%, cho thấy áp lực chi phí sinh hoạt vẫn chưa hoàn toàn được kiểm soát.
Người dân mua thực phẩm tại siêu thị ở Tokyo,
Nhật Bản. Ảnh: Kyodo/TTXVN
Các số liệu lạm phát mới được công bố trong bối cảnh nền kinh tế Nhật Bản vẫn đang phục hồi chậm và chưa ổn định. Trong quý IV/2025, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nền kinh tế lớn thứ tư thế giới tăng 0,1% so với quý trước, thấp hơn đáng kể so với dự báo thị trường là 0,4%. Tuy vậy, mức tăng trưởng khiêm tốn này vẫn cho thấy nền kinh tế đã quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng sau khi giảm 0,7% trong quý III/2025. Sự cải thiện chủ yếu nhờ vào tăng trưởng chi tiêu tiêu dùng, đầu tư nhà ở tư nhân và đầu tư của doanh nghiệp. So với cùng kỳ năm trước, GDP quý IV/2025 chỉ tăng 0,2%, thấp hơn nhiều so với mức dự báo trung bình 1,6% của các nhà kinh tế, phản ánh nhu cầu nội địa còn yếu và quá trình phục hồi diễn ra chậm.
Tính chung cả năm 2025, kinh tế Nhật Bản tăng trưởng 1,1%, cải thiện so với mức giảm 0,2% của năm 2024 nhưng vẫn cho thấy tốc độ mở rộng còn hạn chế. Sự kết hợp giữa tăng trưởng kinh tế yếu và lạm phát giảm tốc đang đặt ra thách thức cho việc điều hành chính sách kinh tế trong thời gian tới. Dù lạm phát đang tiến gần mức mục tiêu 2%, một số yếu tố chi phí sinh hoạt như thực phẩm vẫn duy trì mức tăng cao, làm suy giảm sức mua của người dân. Điều này khiến triển vọng phục hồi kinh tế phụ thuộc nhiều vào khả năng cải thiện thu nhập và tiêu dùng hộ gia đình. Trong bối cảnh đó, xu hướng lạm phát chậm lại có thể giúp giảm áp lực chi phí nhưng cũng phản ánh nhu cầu tiêu dùng chưa thực sự mạnh.
Nhìn tổng thể, diễn biến lạm phát hiện nay cho thấy nền kinh tế Nhật Bản đang bước vào giai đoạn ổn định hơn sau thời kỳ biến động giá cả mạnh. Việc CPI lõi tăng 2,0% cho thấy mức lạm phát đã tiến sát mục tiêu trung hạn của các nhà hoạch định chính sách, đồng thời phản ánh tác động rõ rệt của các biện pháp hỗ trợ giá năng lượng. Tuy nhiên, sự tồn tại của các yếu tố rủi ro như giá lương thực cao và tăng trưởng kinh tế chậm đồng nghĩa với việc quá trình ổn định kinh tế vĩ mô vẫn còn nhiều thách thức. Trong thời gian tới, xu hướng lạm phát và tốc độ phục hồi kinh tế sẽ tiếp tục là những yếu tố quan trọng định hình triển vọng kinh tế Nhật Bản.
Bên cạnh các yếu tố trong nước, môi trường thương mại quốc tế cũng ảnh hưởng đáng kể đến kinh tế Nhật Bản. Chính phủ nhận định nền kinh tế đang phục hồi ở mức vừa phải nhờ tiêu dùng và đầu tư ổn định, song thuế quan cao từ Hoa Kỳ vẫn gây áp lực lên ngành ô tô. Hai nước đã đạt thỏa thuận giảm thuế nhập khẩu ô tô từ 27,5% xuống 15%, có hiệu lực từ tháng 9/2025, nhưng mức thuế này vẫn cao hơn nhiều so với mức 2,5% trước đây. Năm 2025, xuất khẩu của Nhật Bản tăng 3,1%, song xuất khẩu sang Hoa Kỳ giảm 4,1%, mức giảm mạnh nhất kể từ năm 2016 nếu không tính giai đoạn dịch bệnh.
Hương Thủy, nguồn: https://bnews.vn/lam-phat-nhat-ban-tang-cham-nhat-trong-hai-nam-qua/411785.html, ngày 21/02/2026 (TN trích dẫn)